Samen met Radboud Reflects duiken we dieper in het thema ‘Tijdsrebellen’. Vier wetenschappers zijn aan vier van de kunstenaars gekoppeld en verzorgen vier fascinerende lezingen over nieuwe perspectieven op de tijd. Als bezoeker van het Schemerlicht Festival zijn deze lezingen gratis toegankelijk – zolang je maar een plekje in het publiek weet te vinden!
Zaterdag 11 oktober – De biologische klok
Wat gebeurt er als je je biologische klok negeert? Van winterdipjes tot jetlags, van slaaptekort tot chronische ziekte: ieder mens heeft last van hun ‘biologische klok’ als die ontregeld is. Maar wat is de biologische klok eigenlijk? Sluit het moderne leven, met gezette slaap- en waaktijden, te weinig beweging, en 9-tot-5 banen slecht aan bij die klok? Hadden onze voorouders ook al ‘winterdipjes’? En kun je je biologische klok bijsturen? Sluit aan bij de lezing en het gesprek met neurowetenschapper Raymond van Ee en stel je eigen vragen. Hij onderzoekt dit met kunstenaarsduo Sikau/Pubalova, die met hun installatie As We Synch menselijke en niet-menselijke transformaties benaderen.
Zondag 12 oktober – Een niet-Westerse blik op de tijd
Hoe vanzelfsprekend is onze manier van omgaan met tijd eigenlijk? In het Westen denken we vaak in kloktijd: efficiënt, lineair, altijd onderweg van A naar B. Maar wat gebeurt er als we dat idee van tijd los laten? Als we kijken naar andere manieren van tijd ervaren – niet als iets dat je moet gebruiken, maar als iets waarin je leeft, zoals Aboriginal volkeren in Australië doen? Luister naar antropoloog Anke Tonnaer en denk verder over hoe tijd verweven is met plaats, met ritme en met geschiedenis. Ze bespreekt het samen met Felipe van Laar. Hij creëert met zijn installatie How am I to express emptiness geen ruimte, maar tussenruimte.
Donderdag 16 oktober – Tijd in de ruimte
Wat als tijd geen rechte lijn is, maar rekbaar en relatief? Kijk je door een telescoop, dan zie je het verleden: licht van sterren dat miljoenen jaren geleden is uitgezonden — en misschien allang niet meer bestaan. Bovendien wordt tijd vervormd door de snelheid waarmee je reist, en door zware hemellichamen zoals zwarte gaten. Wat betekent dit allemaal voor ons als aardbewoners, voor ons begrip van verleden, heden en toekomst? En waar in de tijd bevinden we ons, als het ‘nu’ overal anders is? Luister naar sterrenkundige Agnes van Hoof en kunstenaar Katarina Petrovic, die met haar installatie Spectral (In Search of Deep Time) de kosmische tijd probeert weer te geven.
Zaterdag 18 oktober – Klimaatverhalen en (onmenselijke) tijd
Kunnen verhalen de klimaatcrisis invoelbaar maken? Volgens de filosoof Paul Ricoeur maken we de tijd ‘menselijk’ door verhalen te vertellen. Verhalen geven samenhang en betekenis aan losse gebeurtenissen – en misschien zelfs aan iets zo complex als de klimaatcrisis. Maar wat als die verhalen ons juist beperken? Hebben we in het Antropoceen echt behoefte aan méér menselijke verhalen? Of zouden we juist moeten denken voorbij het menselijke? Moeten we de tijd ‘onmenselijker’ maken? Kom luisteren naar filosoof Boris van Meurs, die samen met kunstenaar Gabriele Nasole dieper ingaat op dit vraagstuk. Gabriele geeft met zijn installatie een stem aan de herinneringen van walvissen.
Tickets via https://schemerlichtfestival.nl/tickets/
Voor ons Radboud Reflects programma zijn de kunstenaars aan de wetenschappers gekoppeld door onze curator Siuli Ko. Op de website van Radboud Reflects vind je meer over de programma’s, de inhoud en de achtergrond van de sprekers.
